Øvingsspørsmål om kritisk tenkning og nettvett til statsborgerprøven
Kort svar: 12 spørsmål om kritisk tenkning og nettvett: kildekritikk, personvern og personopplysninger, digitale spor, ytringsfrihet på nett og hvordan du beskytter deg mot svindel. Trykk på et svar og se med en gang om det er riktig, og hvorfor. Forklaringen finnes også på arabisk, engelsk, russisk og ukrainsk. Gratis, uten innlogging og uten e-post.
Øv deg: 12 spørsmål om kritisk tenkning og nettvett
Spørsmålene er skrevet på enkelt norsk, slik som på prøven. Velg et hjelpespråk hvis du vil lese forklaringen på et språk du forstår bedre.
Vis forklaringen også på:
Gratis øvingsspørsmål til statsborgerprøven fra Teorihuset · Tema: Kritisk tenkning og digital dømmekraft · Fasit står bakerst · Øv på nett med forklaring på arabisk, engelsk, russisk og ukrainsk: teorihuset.no/statsborgerproven/guider/ovingssporsmal-statsborgerproven-kritisk-tenkning
-
Kritisk tenkning og digital dømmekraft
1. Hva menes med kildekritikk?
Vis svar og forklaring
Riktig svar: A – Å vurdere det man leser
Kildekritikk er å vurdere det man leser: hvem som står bak, om de har en agenda, om opplysningene er korrekte, og om viktige fakta er utelatt.
الشرح بالعربية
ماذا يُقصد بمصطلح kildekritikk؟
- تقييم ما يقرأه الإنسان
- تقديم شكوى ضد صحيفة لا يتّفق معها الإنسان
- فرز النفايات حسب النوع
الإجابة الصحيحة: A – تقييم ما يقرأه الإنسان
يعني kildekritikk (النقد المصدري) تقييم ما يقرأه الإنسان: من يقف وراءه، وهل لديهم أجندة، وهل المعلومات صحيحة، وهل حُذفت حقائق مهمة.
Explanation in English
What is meant by kildekritikk (source criticism)?
- To assess what you read
- To complain about a newspaper you disagree with
- To sort waste by type
Correct answer: A – To assess what you read
Kildekritikk means assessing what you read: who is behind it, whether they have an agenda, whether the information is correct, and whether important facts have been left out.
Объяснение на русском
Что означает kildekritikk?
- Оценивать то, что вы читаете
- Жаловаться на газету, с которой вы не согласны
- Сортировать мусор по видам
Правильный ответ: A – Оценивать то, что вы читаете
Kildekritikk (критическая оценка источников) — это оценивать то, что вы читаете: кто стоит за этим, есть ли у них своя цель, верны ли сведения и не пропущены ли важные факты.
Пояснення українською
Що означає kildekritikk?
- Оцінювати те, що ви читаєте
- Скаржитися на газету, з якою ви не згодні
- Сортувати сміття за типом
Правильна відповідь: A – Оцінювати те, що ви читаєте
Kildekritikk (критичне оцінювання джерел) — це оцінювати те, що ви читаєте: хто стоїть за цим, чи мають вони власний інтерес, чи є відомості правильними і чи не пропущені важливі факти.
-
Kritisk tenkning og digital dømmekraft
2. Ytringsfriheten står sterkt i Norge. Hva er likevel ikke lov å skrive på nett?
Vis svar og forklaring
Riktig svar: A – Rasistiske eller diskriminerende utsagn
Ytringsfriheten er vid i Norge, men den har grenser. Rasistiske og diskriminerende utsagn er ikke lov, heller ikke på nett.
الشرح بالعربية
حرية التعبير (ytringsfrihet) قوية في النرويج. ومع ذلك، ما الذي لا يجوز كتابته على الإنترنت؟
- التصريحات العنصرية أو التمييزية
- انتقاد السياسيين
- الآراء عن الدين
الإجابة الصحيحة: A – التصريحات العنصرية أو التمييزية
حرية التعبير واسعة في النرويج، لكن لها حدود. فالتصريحات العنصرية والتمييزية غير مسموح بها، ولا حتى على الإنترنت.
Explanation in English
Freedom of expression (ytringsfrihet) stands strong in Norway. What is still not allowed to write online?
- Racist or discriminating statements
- Criticism of politicians
- Opinions about religion
Correct answer: A – Racist or discriminating statements
Freedom of expression is wide in Norway, but it has limits. Racist and discriminating statements are not allowed, not online either.
Объяснение на русском
Свобода слова (ytringsfrihet) в Норвегии сильна. Что тем не менее нельзя писать в интернете?
- Расистские или дискриминирующие высказывания
- Критику политиков
- Мнения о религии
Правильный ответ: A – Расистские или дискриминирующие высказывания
Свобода слова в Норвегии широкая, но у неё есть границы. Расистские и дискриминирующие высказывания запрещены, в том числе в интернете.
Пояснення українською
Свобода вираження поглядів (ytringsfrihet) у Норвегії дуже сильна. Що все ж не можна писати в інтернеті?
- Расистські або дискримінаційні висловлювання
- Критику політиків
- Думки про релігію
Правильна відповідь: A – Расистські або дискримінаційні висловлювання
Свобода вираження поглядів у Норвегії широка, але вона має межі. Расистські та дискримінаційні висловлювання заборонені, зокрема й в інтернеті.
-
Kritisk tenkning og digital dømmekraft
3. Hva handler personvern om?
Vis svar og forklaring
Riktig svar: A – Retten til et privatliv og til å bestemme over egne personopplysninger
Personvern handler om retten til et privatliv og til å bestemme over egne personopplysninger.
الشرح بالعربية
بماذا تتعلّق حماية الخصوصية؟
- بالحق في حياة خاصة وفي أن تقرّر بشأن بياناتك الشخصية
- بالحق في أن تكون مجهول الهوية على الإنترنت في كل الحالات
- بأن الشرطة لا يمكنها التحقيق مع أي شخص
الإجابة الصحيحة: A – بالحق في حياة خاصة وفي أن تقرّر بشأن بياناتك الشخصية
تتعلّق حماية الخصوصية بالحق في حياة خاصة وفي أن تقرّر بشأن بياناتك الشخصية.
Explanation in English
What is privacy about?
- The right to a private life and to decide about your own personal data
- The right to be anonymous online in all situations
- That the police cannot investigate anyone
Correct answer: A – The right to a private life and to decide about your own personal data
Privacy is about the right to a private life and to decide about your own personal data.
Объяснение на русском
Чего касается personvern?
- Права на частную жизнь и права самому распоряжаться своими персональными данными
- Права быть анонимным в интернете во всех случаях
- Того, что полиция никого не может расследовать
Правильный ответ: A – Права на частную жизнь и права самому распоряжаться своими персональными данными
Personvern (защита персональных данных) — это право на частную жизнь и право самому распоряжаться своими персональными данными.
Пояснення українською
Чого стосується захист персональних даних (personvern)?
- Права на приватне життя та права самому розпоряджатися своїми персональними даними
- Права бути анонімним в інтернеті в усіх ситуаціях
- Того, що поліція не може нікого розслідувати
Правильна відповідь: A – Права на приватне життя та права самому розпоряджатися своїми персональними даними
Захист персональних даних стосується права на приватне життя та права самому розпоряджатися своїми персональними даними.
-
Kritisk tenkning og digital dømmekraft
4. Hva regnes som personopplysninger?
Vis svar og forklaring
Riktig svar: B – Navn, adresse, telefonnummer, personnummer og etnisk opprinnelse
Personopplysninger er blant annet navn, adresse, telefonnummer, personnummer og etnisk opprinnelse.
الشرح بالعربية
ما الذي يُعدّ بيانات شخصية؟
- رقمك الشخصي (personnummer) فقط
- الاسم والعنوان ورقم الهاتف والرقم الشخصي والأصل العرقي
- المعلومات التي نشرتها بنفسك فقط
الإجابة الصحيحة: B – الاسم والعنوان ورقم الهاتف والرقم الشخصي والأصل العرقي
من البيانات الشخصية: الاسم والعنوان ورقم الهاتف والرقم الشخصي والأصل العرقي.
Explanation in English
What counts as personal data?
- Only your personal identity number (personnummer)
- Name, address, telephone number, personal identity number and ethnic origin
- Only information you have posted yourself
Correct answer: B – Name, address, telephone number, personal identity number and ethnic origin
Personal data is, among other things, name, address, telephone number, personal identity number and ethnic origin.
Объяснение на русском
Что считается персональными данными?
- Только ваш персональный номер (personnummer)
- Имя, адрес, номер телефона, персональный номер и этническое происхождение
- Только сведения, которые вы выложили сами
Правильный ответ: B – Имя, адрес, номер телефона, персональный номер и этническое происхождение
Персональные данные — это, среди прочего, имя, адрес, номер телефона, персональный номер и этническое происхождение.
Пояснення українською
Що вважається персональними даними?
- Лише ваш персональний номер (personnummer)
- Ім'я, адреса, номер телефону, персональний номер і етнічне походження
- Лише відомості, які ви виклали самі
Правильна відповідь: B – Ім'я, адреса, номер телефону, персональний номер і етнічне походження
Персональні дані — це, зокрема, ім'я, адреса, номер телефону, персональний номер і етнічне походження.
-
Kritisk tenkning og digital dømmekraft
5. Hva er en god huskeregel for hva du skriver i kommentarfelt?
Vis svar og forklaring
Riktig svar: B – Skriv bare det du like gjerne kunne sagt til personen ansikt til ansikt
God digital dømmekraft innebærer å skrive bare kommentarer man like gjerne kunne sagt til noen ansikt til ansikt.
الشرح بالعربية
ما هي القاعدة الجيدة التي يجب تذكّرها عند الكتابة في حقول التعليقات؟
- اكتب أشياء إيجابية فقط
- اكتب فقط ما يمكنك قوله للشخص وجهاً لوجه بالسهولة نفسها
- استخدم دائماً اسم مستخدم مجهول
الإجابة الصحيحة: B – اكتب فقط ما يمكنك قوله للشخص وجهاً لوجه بالسهولة نفسها
الحكم الرقمي السليم يعني أن تكتب فقط تعليقات يمكنك قولها لشخص ما وجهاً لوجه بالسهولة نفسها.
Explanation in English
What is a good rule of thumb for what you write in comment sections?
- Write only positive things
- Write only what you could just as well have said to the person face to face
- Always use an anonymous user name
Correct answer: B – Write only what you could just as well have said to the person face to face
Good digital judgement means writing only comments that you could just as well have said to someone face to face.
Объяснение на русском
Какое правило полезно помнить о том, что вы пишете в комментариях?
- Писать только положительное
- Писать только то, что вы могли бы так же спокойно сказать человеку в лицо
- Всегда использовать анонимное имя пользователя
Правильный ответ: B – Писать только то, что вы могли бы так же спокойно сказать человеку в лицо
Хорошее цифровое здравомыслие означает писать только такие комментарии, которые вы могли бы так же спокойно сказать человеку в лицо.
Пояснення українською
Яке добре правило варто пам’ятати про те, що ви пишете в полях коментарів?
- Пишіть тільки позитивні речі
- Пишіть тільки те, що ви так само могли б сказати людині віч-на-віч
- Завжди використовуйте анонімне ім’я користувача
Правильна відповідь: B – Пишіть тільки те, що ви так само могли б сказати людині віч-на-віч
Добре цифрове судження означає писати тільки такі коментарі, які ви так само могли б сказати комусь віч-на-віч.
-
Kritisk tenkning og digital dømmekraft
6. Du vil legge ut et bilde av en venn på sosiale medier. Hva må du gjøre først?
Vis svar og forklaring
Riktig svar: B – Spørre om lov
Du må ha tillatelse før du deler bilder av andre. Bilder som legges ut kan spres videre og misbrukes av andre.
الشرح بالعربية
تريد نشر صورة لصديق على وسائل التواصل الاجتماعي. ماذا يجب أن تفعل أولاً؟
- لا شيء، ما دامت الصورة جميلة
- أن تطلب الإذن
- أن تنتظر 24 ساعة
الإجابة الصحيحة: B – أن تطلب الإذن
يجب أن يكون لديك إذن قبل أن تشارك صور الآخرين. فالصور التي تُنشر يمكن أن تنتشر أكثر وأن يُساء استخدامها من قبل آخرين.
Explanation in English
You want to post a picture of a friend on social media. What must you do first?
- Nothing, as long as the picture is nice
- Ask for permission
- Wait for 24 hours
Correct answer: B – Ask for permission
You must have permission before you share pictures of others. Pictures that are posted can be spread further and misused by others.
Объяснение на русском
Вы хотите выложить фотографию друга в социальных сетях. Что вы должны сделать сначала?
- Ничего, если фотография красивая
- Спросить разрешения
- Подождать 24 часа
Правильный ответ: B – Спросить разрешения
Вы должны получить разрешение, прежде чем делиться фотографиями других людей. Выложенные фотографии могут распространяться дальше, и другие могут использовать их во вред.
Пояснення українською
Ви хочете опублікувати фотографію друга в соціальних мережах. Що ви маєте зробити спочатку?
- Нічого, доки фотографія гарна
- Запитати дозволу
- Зачекати 24 години
Правильна відповідь: B – Запитати дозволу
Ви маєте мати дозвіл, перш ніж ділитися фотографіями інших людей. Фотографії, які публікують, можуть поширюватися далі, і інші можуть використати їх неналежно.
-
Kritisk tenkning og digital dømmekraft
7. En nettside lover deg penger hvis du oppgir personnummer og bankopplysninger. Hva bør du gjøre?
Vis svar og forklaring
Riktig svar: B – Ikke oppgi noe — vurder kilden kritisk før du deler personopplysninger
Personnummer og bankopplysninger er personopplysninger du selv skal bestemme over. Hvem som helst kan lage en nettside, så vurder alltid kilden kritisk før du deler slikt.
الشرح بالعربية
موقع إلكتروني يعدك بالمال إذا أعطيت الرقم الشخصي (personnummer) ومعلومات البنك. ماذا يجب أن تفعل؟
- أعطِ المعلومات إذا بدا الموقع مهنياً
- لا تعطِ أي شيء — قيّم المصدر بعين ناقدة قبل أن تشارك معلومات شخصية
- أعطِ الرقم الشخصي فقط، دون معلومات البنك
الإجابة الصحيحة: B – لا تعطِ أي شيء — قيّم المصدر بعين ناقدة قبل أن تشارك معلومات شخصية
الرقم الشخصي ومعلومات البنك معلومات شخصية أنت من يقرر بشأنها. وأي شخص يستطيع إنشاء موقع إلكتروني، لذلك قيّم المصدر دائماً بعين ناقدة قبل أن تشارك مثل هذه المعلومات.
Explanation in English
A website promises you money if you give your personal identity number (personnummer) and bank details. What should you do?
- Give the information if the site looks professional
- Do not give anything — assess the source critically before you share personal data
- Give only the personal identity number, not the bank details
Correct answer: B – Do not give anything — assess the source critically before you share personal data
Your personal identity number and bank details are personal data that you yourself should decide over. Anyone can make a website, so always assess the source critically before you share such things.
Объяснение на русском
Сайт обещает вам деньги, если вы укажете персональный номер (personnummer) и банковские данные. Что вам следует сделать?
- Указать данные, если сайт выглядит профессионально
- Ничего не указывать — критически оценить источник, прежде чем делиться персональными данными
- Указать только персональный номер, но не банковские данные
Правильный ответ: B – Ничего не указывать — критически оценить источник, прежде чем делиться персональными данными
Personnummer и банковские данные — это персональные данные, которыми вы сами должны распоряжаться. Сайт может сделать кто угодно, поэтому всегда критически оценивайте источник, прежде чем делиться такими сведениями.
Пояснення українською
Вебсайт обіцяє вам гроші, якщо ви вкажете персональний номер (personnummer) і банківські дані. Що вам варто зробити?
- Указати дані, якщо сайт виглядає професійно
- Не вказувати нічого — критично оцініть джерело, перш ніж ділитися персональними даними
- Указати лише персональний номер, а не банківські дані
Правильна відповідь: B – Не вказувати нічого — критично оцініть джерело, перш ніж ділитися персональними даними
Персональний номер і банківські дані — це персональні дані, якими ви самі маєте розпоряджатися. Вебсайт може створити будь-хто, тому завжди критично оцінюйте джерело, перш ніж ділитися такою інформацією.
-
Kritisk tenkning og digital dømmekraft
8. Du leser en artikkel på nett. Hvilke spørsmål hører til kildekritikk?
Vis svar og forklaring
Riktig svar: B – Hvem som har skrevet den, om skribenten har en agenda, og om viktige fakta er utelatt
Sentrale kildekritiske spørsmål er: Hvem har skrevet teksten? Har den som skriver en spesiell agenda? Er opplysningene korrekte? Kommer alle viktige fakta fram, eller er vesentlige fakta utelatt?
الشرح بالعربية
تقرأ مقالاً على الإنترنت. ما الأسئلة التي تنتمي إلى النقد المصدري (kildekritikk)؟
- كم عدد من شاركوا المقال
- من كتبه، وهل لدى الكاتب أجندة، وهل حُذفت حقائق مهمة
- هل اللغة سهلة الفهم
الإجابة الصحيحة: B – من كتبه، وهل لدى الكاتب أجندة، وهل حُذفت حقائق مهمة
الأسئلة الأساسية في النقد المصدري هي: من كتب النص؟ هل لدى من يكتب أجندة خاصة؟ هل المعلومات صحيحة؟ هل تظهر كل الحقائق المهمة، أم حُذفت حقائق جوهرية؟
Explanation in English
You read an article online. Which questions belong to source criticism?
- How many people have shared the article
- Who has written it, whether the writer has an agenda, and whether important facts are left out
- Whether the language is easy to understand
Correct answer: B – Who has written it, whether the writer has an agenda, and whether important facts are left out
Central source-critical questions are: Who has written the text? Does the person who writes have a particular agenda? Is the information correct? Do all the important facts come out, or are essential facts left out?
Объяснение на русском
Вы читаете статью в интернете. Какие вопросы относятся к критике источников?
- Сколько людей поделились статьёй
- Кто её написал, есть ли у автора своя цель и не пропущены ли важные факты
- Легко ли понять язык
Правильный ответ: B – Кто её написал, есть ли у автора своя цель и не пропущены ли важные факты
Главные вопросы критики источников такие: Кто написал текст? Есть ли у того, кто пишет, особая цель? Верны ли сведения? Приводятся ли все важные факты или существенные факты пропущены?
Пояснення українською
Ви читаєте статтю в інтернеті. Які питання належать до критики джерел?
- Скільки людей поділилися статтею
- Хто її написав, чи має автор власний інтерес і чи не пропущено важливі факти
- Чи легко зрозуміти мову
Правильна відповідь: B – Хто її написав, чи має автор власний інтерес і чи не пропущено важливі факти
Головні питання критики джерел такі: Хто написав текст? Чи має той, хто пише, особливий інтерес? Чи правильна інформація? Чи наведено всі важливі факти, чи суттєві факти пропущено?
-
Kritisk tenkning og digital dømmekraft
9. Hva bruker mange BankID til?
Vis svar og forklaring
Riktig svar: A – Å logge inn på offentlige tjenester
BankID er en digital ID. Du bruker den til å logge inn i nettbanken og på offentlige tjenester på nett. Du kan også signere dokumenter med BankID.
الشرح بالعربية
في ماذا يستخدم كثيرون BankID (الهوية الإلكترونية لتسجيل الدخول والتوقيع)؟
- لتسجيل الدخول إلى الخدمات الحكومية
- للسفر مجاناً بالحافلة والقطار
- للحصول على خصم في متاجر المواد الغذائية
الإجابة الصحيحة: A – لتسجيل الدخول إلى الخدمات الحكومية
BankID هوية رقمية. تستخدمها لتسجيل الدخول إلى البنك على الإنترنت وإلى الخدمات الحكومية على الإنترنت. ويمكنك أيضاً توقيع المستندات باستخدام BankID.
Explanation in English
What do many people use BankID (the electronic ID used for logging in and signing) for?
- Logging in to public services
- Travelling free by bus and train
- Getting a discount in the food shops
Correct answer: A – Logging in to public services
BankID is a digital ID. You use it to log in to your online bank and to public services online. You can also sign documents with BankID.
Объяснение на русском
Для чего многие используют BankID?
- Чтобы входить в государственные услуги
- Чтобы бесплатно ездить на автобусе и поезде
- Чтобы получать скидку в продуктовых магазинах
Правильный ответ: A – Чтобы входить в государственные услуги
BankID (электронное удостоверение личности для входа и подписи) — это цифровое удостоверение личности. Вы используете его, чтобы входить в интернет-банк и в государственные услуги в интернете. С помощью BankID можно также подписывать документы.
Пояснення українською
Для чого багато людей використовують BankID (електронний ідентифікатор для входу та підпису в інтернеті)?
- Щоб входити в державні послуги
- Щоб безкоштовно їздити автобусом і потягом
- Щоб отримувати знижку в продуктових магазинах
Правильна відповідь: A – Щоб входити в державні послуги
BankID — це цифрове посвідчення особи. Ви використовуєте його, щоб входити в інтернет-банк і в державні послуги в інтернеті. Ви також можете підписувати документи за допомогою BankID.
-
Kritisk tenkning og digital dømmekraft
10. Hva er riktig om informasjon på internett?
Vis svar og forklaring
Riktig svar: C – Hvem som helst kan publisere, så ikke alt er like riktig
Hvem som helst kan publisere på internett. Derfor er ikke alt som finnes der like riktig, og det er nødvendig å vurdere kildene selv.
الشرح بالعربية
ما الصحيح بشأن المعلومات على الإنترنت؟
- كل ما هو موجود هناك تراقبه السلطات
- المختصون وحدهم يمكنهم النشر على الإنترنت
- أي شخص يمكنه النشر، لذلك ليس كل شيء صحيحاً بالدرجة نفسها
الإجابة الصحيحة: C – أي شخص يمكنه النشر، لذلك ليس كل شيء صحيحاً بالدرجة نفسها
أي شخص يمكنه النشر على الإنترنت. لذلك ليس كل ما يوجد هناك صحيحاً بالدرجة نفسها، ومن الضروري أن تقيّم المصادر بنفسك.
Explanation in English
What is correct about information on the internet?
- Everything there is checked by the authorities
- Only professionals can publish online
- Anyone can publish, so not everything is equally correct
Correct answer: C – Anyone can publish, so not everything is equally correct
Anyone can publish on the internet. That is why not everything there is equally correct, and it is necessary to assess the sources yourself.
Объяснение на русском
Что верно об информации в интернете?
- Всё, что там есть, проверено властями
- Публиковать в интернете могут только специалисты
- Публиковать может кто угодно, поэтому не всё одинаково верно
Правильный ответ: C – Публиковать может кто угодно, поэтому не всё одинаково верно
Публиковать в интернете может кто угодно. Поэтому не всё, что там есть, одинаково верно, и нужно самому оценивать источники.
Пояснення українською
Що є правильним про інформацію в інтернеті?
- Усе, що там є, перевіряють органи влади
- Публікувати в інтернеті можуть лише фахівці
- Публікувати може будь-хто, тому не все однаково правильне
Правильна відповідь: C – Публікувати може будь-хто, тому не все однаково правильне
Публікувати в інтернеті може будь-хто. Тому не все, що там є, однаково правильне, і потрібно самому оцінювати джерела.
-
Kritisk tenkning og digital dømmekraft
11. Hvilke metoder brukes for å bekrefte hvem du er på nett?
Vis svar og forklaring
Riktig svar: B – BankID, passord, fingeravtrykk og ansiktsgjenkjenning
For å identifisere seg digitalt brukes blant annet BankID, passord, fingeravtrykk og ansiktsgjenkjenning.
الشرح بالعربية
ما الطرق المستخدمة لتأكيد هويتك على الإنترنت؟
- كلمة المرور فقط
- BankID وكلمة المرور وبصمة الإصبع والتعرّف على الوجه
- الرقم الشخصي (personnummer) فقط
الإجابة الصحيحة: B – BankID وكلمة المرور وبصمة الإصبع والتعرّف على الوجه
للتعريف بالنفس رقمياً تُستخدم أمور منها BankID (الهوية الإلكترونية لتسجيل الدخول والتوقيع) وكلمة المرور وبصمة الإصبع والتعرّف على الوجه.
Explanation in English
Which methods are used to confirm who you are online?
- Only passwords
- BankID (the electronic ID used for logging in and signing), passwords, fingerprints and face recognition
- Only the personal identity number (personnummer)
Correct answer: B – BankID (the electronic ID used for logging in and signing), passwords, fingerprints and face recognition
To identify yourself digitally you use, among other things, BankID, passwords, fingerprints and face recognition.
Объяснение на русском
Какие способы используют, чтобы подтвердить, кто вы, в интернете?
- Только пароль
- BankID (электронное удостоверение личности для входа и подписи), пароль, отпечаток пальца и распознавание лица
- Только персональный номер (personnummer)
Правильный ответ: B – BankID (электронное удостоверение личности для входа и подписи), пароль, отпечаток пальца и распознавание лица
Чтобы удостоверить свою личность в цифровом виде, используют, среди прочего, BankID, пароль, отпечаток пальца и распознавание лица.
Пояснення українською
Які методи використовують, щоб підтвердити в інтернеті, хто ви?
- Лише пароль
- BankID (електронний ідентифікатор для входу та підпису в інтернеті), пароль, відбиток пальця та розпізнавання обличчя
- Лише персональний номер (personnummer)
Правильна відповідь: B – BankID (електронний ідентифікатор для входу та підпису в інтернеті), пароль, відбиток пальця та розпізнавання обличчя
Для цифрової ідентифікації використовують, зокрема, BankID, пароль, відбиток пальця та розпізнавання обличчя.
-
Kritisk tenkning og digital dømmekraft
12. Du bruker tekst, bilder eller musikk som andre har laget. Hva må du gjøre?
Vis svar og forklaring
Riktig svar: A – Oppgi hvem som har rettighetene
Bruker du tekst, bilder eller musikk som andre har laget, må du oppgi hvem som har opphavsretten.
الشرح بالعربية
أنت تستخدم نصوصاً أو صوراً أو موسيقى صنعها آخرون. ماذا يجب أن تفعل؟
- أن تذكر من يملك الحقوق
- لا شيء، ما دمت لا تكسب مالاً من ذلك
- أن تدفع رسماً للدولة
الإجابة الصحيحة: A – أن تذكر من يملك الحقوق
إذا استخدمت نصوصاً أو صوراً أو موسيقى صنعها آخرون، فعليك أن تذكر من يملك حقوق المؤلف.
Explanation in English
You use text, pictures or music that others have made. What must you do?
- State who holds the rights
- Nothing, as long as you do not make money from it
- Pay a charge to the state
Correct answer: A – State who holds the rights
If you use text, pictures or music that others have made, you must state who holds the copyright.
Объяснение на русском
Вы используете текст, изображения или музыку, которые создали другие. Что вы должны сделать?
- Указать, кому принадлежат права
- Ничего, пока вы не зарабатываете на этом деньги
- Заплатить сбор государству
Правильный ответ: A – Указать, кому принадлежат права
Если вы используете текст, изображения или музыку, которые создали другие, вы должны указать, кому принадлежит авторское право.
Пояснення українською
Ви використовуєте текст, зображення або музику, які створили інші. Що ви маєте зробити?
- Указати, кому належать права
- Нічого, доки ви не заробляєте на цьому гроші
- Заплатити збір державі
Правильна відповідь: A – Указати, кому належать права
Якщо ви використовуєте текст, зображення або музику, які створили інші, ви маєте вказати, кому належить авторське право.
0 av 12 riktige
Ta en gratis prøveeksamenFasit og forklaringer – Kritisk tenkning og digital dømmekraft
- 1. A – Å vurdere det man leser. Kildekritikk er å vurdere det man leser: hvem som står bak, om de har en agenda, om opplysningene er korrekte, og om viktige fakta er utelatt.
- 2. A – Rasistiske eller diskriminerende utsagn. Ytringsfriheten er vid i Norge, men den har grenser. Rasistiske og diskriminerende utsagn er ikke lov, heller ikke på nett.
- 3. A – Retten til et privatliv og til å bestemme over egne personopplysninger. Personvern handler om retten til et privatliv og til å bestemme over egne personopplysninger.
- 4. B – Navn, adresse, telefonnummer, personnummer og etnisk opprinnelse. Personopplysninger er blant annet navn, adresse, telefonnummer, personnummer og etnisk opprinnelse.
- 5. B – Skriv bare det du like gjerne kunne sagt til personen ansikt til ansikt. God digital dømmekraft innebærer å skrive bare kommentarer man like gjerne kunne sagt til noen ansikt til ansikt.
- 6. B – Spørre om lov. Du må ha tillatelse før du deler bilder av andre. Bilder som legges ut kan spres videre og misbrukes av andre.
- 7. B – Ikke oppgi noe — vurder kilden kritisk før du deler personopplysninger. Personnummer og bankopplysninger er personopplysninger du selv skal bestemme over. Hvem som helst kan lage en nettside, så vurder alltid kilden kritisk før du deler slikt.
- 8. B – Hvem som har skrevet den, om skribenten har en agenda, og om viktige fakta er utelatt. Sentrale kildekritiske spørsmål er: Hvem har skrevet teksten? Har den som skriver en spesiell agenda? Er opplysningene korrekte? Kommer alle viktige fakta fram, eller er vesentlige fakta utelatt?
- 9. A – Å logge inn på offentlige tjenester. BankID er en digital ID. Du bruker den til å logge inn i nettbanken og på offentlige tjenester på nett. Du kan også signere dokumenter med BankID.
- 10. C – Hvem som helst kan publisere, så ikke alt er like riktig. Hvem som helst kan publisere på internett. Derfor er ikke alt som finnes der like riktig, og det er nødvendig å vurdere kildene selv.
- 11. B – BankID, passord, fingeravtrykk og ansiktsgjenkjenning. For å identifisere seg digitalt brukes blant annet BankID, passord, fingeravtrykk og ansiktsgjenkjenning.
- 12. A – Oppgi hvem som har rettighetene. Bruker du tekst, bilder eller musikk som andre har laget, må du oppgi hvem som har opphavsretten.
Øv på flere temaer
Statsborgerprøven har spørsmål fra alle temaene i pensum. Neste tema: Demokrati og menneskerettigheter.
- Demokrati og menneskerettigheter 12 spm.
- Historie 12 spm.
- Dette er Norge 12 spm.
- Ny i Norge 12 spm.
- Arbeidsliv 12 spm.
- Personlig økonomi 11 spm.
- Helse 12 spm.
- Skole og utdanning 12 spm.
- Familieliv 12 spm.
- Retten til et fritt og selvstendig liv 12 spm.
- Fritid og frivillighet 12 spm.
- Bærekraft og natur 12 spm.
- Kritisk tenkning og digital dømmekraft 12 spm.
Til oversikten med 20 blandede spørsmål (forklaring også på tigrinja, somali og dari).
Til bibliotek, voksenopplæring og språkkafé
Siden er gratis, krever ikke innlogging og kan skrives ut med fasit bakerst. Ta gjerne ett tema per økt. Dere er velkomne til å lenke til den:
Forslag til lenketekst: Øvingsspørsmål om kritisk tenkning og nettvett til statsborgerprøven – med forklaring på arabisk, engelsk, russisk og ukrainsk (Teorihuset)
https://teorihuset.no/statsborgerproven/guider/ovingssporsmal-statsborgerproven-kritisk-tenkning
Vanlige spørsmål
Koster det noe, og må man logge inn?
Nei. De 12 spørsmålene om kritisk tenkning og nettvett er gratis og krever ikke innlogging eller e-post. Dere kan gjerne lenke til siden, skrive den ut og bruke den på bibliotek, språkkafé og i undervisning.
Er dette spørsmål fra den ekte prøven?
Nei. Det er Teorihusets egne øvingsspørsmål i samme form som prøven, med tre svaralternativer. HK-dir har en offisiell eksempelprøve på prove.hkdir.no, og pensum ligger gratis på samfunnskunnskap.no.
Hvor mange må man ha riktig på statsborgerprøven?
Prøven har 36 oppgaver, og 32 av dem teller. Du må ha minst 24 av de 32 riktige for å bestå, og du har maksimalt 60 minutter.
Kan man ta statsborgerprøven på arabisk, engelsk, russisk eller ukrainsk?
Nei. Statsborgerprøven tas på norsk (bokmål eller nynorsk). Forklaringene på andre språk her på siden er bare en hjelp til å forstå stoffet.
Kilder
Teorihuset er en privat øvingstjeneste. Vi er ikke en del av HK-dir eller UDI, og spørsmålene våre er ikke offisielle prøvespørsmål. Bruk alltid også pensumet på samfunnskunnskap.no.
Ta en gratis prøveeksamen
Prøveeksamenen har spørsmål fra alle emnene, i samme form som den ekte prøven, med fasit og emnekart til slutt.